Αισιόδοξες οι προοπτικές για το ΦΑ, εκτιμούν εμπειρογνώμονες
16:02 - 08 Δεκεμβρίου 2015
![acb5ea63-1c89-4ca3-8dd2-807e14178096.jpg](/images/gK6Zxg00lXbkZ7uzPLeDKkN3D3I=/605402/width-750/acb5ea63-1c89-4ca3-8dd2-807e14178096.jpg)
Οι προκλήσεις και οι προοπτικές που διανοίγονται στον ενεργειακό τομέα για την Κύπρο τέθηκαν στο μικροσκόπιο συζήτησης μεταξύ εμπειρογνωμόνων, κατά τις εργασίες του 4ου Ενεργειακού Συμποσίου, που πραγματοποιείται στη Λευκωσία.
Η ζήτηση και η προσφορά του φυσικού αερίου στην Αίγυπτο θα συνεχίσει να αυξάνεται και η Αίγυπτος συνεχίζει να ενδιαφέρεται έντονα για το κυπριακό φυσικό αέριο, ανέφερε ο Διευθυντής της Εταιρείας Υδρογονανθράκων Δημήτρης Φεσσάς, προσθέτοντας ότι μερικές εβδομάδες μετά την ανακάλυψη του Ζορ έγινε επαναξιολόγηση αλλά η στρατηγική μας διατηρείται.
Είπε επίσης ότι τα σχέδια της Αιγύπτου για το κοίτασμα Ζορ είναι να καλύψει την εσωτερική αγορά και όχι να εξυπηρετήσει τα συμβόλαια για εξαγωγές, επισημαίνοντας ότι τα τερματικά υγροποίησης στην Αίγυπτο της ΒG και στη Νταμιέττα είναι δυνητικοί αγοραστές του κυπριακού φυσικού αερίου. Σημείωσε ότι υπάρχουν πιθανοί αγοραστές που μεταπωλούν στην εγχώρια αγορά. Η συμφωνία που θα προκύψει, εξήγησε, θα εξαρτηθεί από παραμέτρους όπως οι ποσότητες, οι τιμές και οι εγγυήσεις που θα δοθούν.
Ανέφερε ακόμα ότι η ανακάλυψη του Ζορ στην Αίγυπτο μπορεί να θεωρηθεί ανταγωνισμός αλλά και ευκαιρία για συνέργειες στην περιοχή. Όπως είπε η κοινή ανάπτυξη κοιτασμάτων θα δημιουργήσει οικονομίες κλίμακας, μείωση του κόστους και θα αυξήσει τα κέρδη. Επίσης, ανέφερε, θα ωθήσει τις χώρες να συνεργαστούν, θα δημιουργήσει εμπιστοσύνη και θα προσελκύσει υψηλού επιπέδου διεθνείς επιχειρήσεις στην περιοχή και θα συμβάλει στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης ώστε η ΕΕ να στηρίξει τις δραστηριότητες της Κύπρου στην περιοχή και τον πολιτικό διάλογο.
Ο λεπτομερής σχεδιασμός για την ανάπτυξη του «Αφροδίτη», συνέχισε, προγραμματίζεται εντός 2017 και η πρώτη παραγωγή υπολογίζεται το 2020.
Αισιόδοξος ότι η Κύπρος διαθέτει ανάλογες γεωλογικές δομές όπως αυτές στις οποίες ανακαλύφθηκε το γιγαντιαίο κοίτασμα Ζορ, παρουσιάστηκε ο γεωλόγος πετρελαίου Κωνσταντίνος Νικολάου, τονίζοντας πως το Ζορ άνοιξε το δρόμο για νέες έρευνες στην περιοχή.
«Εγώ ως ερευνητής με αυτή την ανακάλυψη άρχισα να χαμογελώ. Ανοίγεται μεγάλη προοπτική για την Κύπρο, δεν λέω ότι θα είναι όλα Ζορ ή μικρά Ζοράκια αλλά θα αποδεχθούν από τη γεώτρηση», ανέφερε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε: «Υπάρχουν οι πιθανότητες να βρούμε και τα δικά μας Ζορ στην περιοχή, μπορεί να μην είναι τόσο μεγάλα».
Ο κ. Νικολάου εξήγησε ότι η ανακάλυψη του Ζορ έγινε μετά την αλλαγή στο γεωλογικό μοντέλο από την ΕΝΙ η οποία έψαξε σε υφάλους αντί της μέχρι τώρα ακολουθητέας πρακτικής της γεώτρησης σε αμμώδεις περιοχές με πετρώματα. Υπενθύμισε δε ότι στην περιοχή που πραγματοποίησε τη γεώτρηση η ΕΝΙ (τεμάχιο Σορούκ) ενεργούσε για 20 χρόνια η Σελ, η οποία δεν βρήκε τίποτα.
Είπε ακόμη ότι τέτοιες δομές υπάρχουν και περιμετρικά του όρους Ερατοσθένη, στην κυπριακή ΑΟΖ.
«Πρέπει να αισιοδοξούμε όσον αφορά το πετρελαιογεωλογικό κομμάτι ότι μπορεί να έχουμε και άλλα κοιτάσματα μετά την ανακάλυψη του Ζορ», είπε, για να προσθέσει πως όλα τα τεμάχια που σχετίζονται με τον Ερατοσθένη έχουν αποκτήσει μεγάλο ενδιαφέρον.
Επεσήμανε εξάλλου πως το τεμάχιο Λεβιάθαν (22 tcf) παρουσιάζει πρόβλημα εμπορικοποίησης μετά την ανακάλυψη του Ζορ.
«Το Λεβιάθαν φαίνεται να είναι ορφανό, αφού το πρόλαβε το Ζορ. Το Λεβιάθαν πρέπει να βρει άλλες αγορές για να εμπορικοποιηθεί», είπε, προσθέτοντας ότι η επιλογή για το Ισραήλ είναι είτε η Τουρκία η οποία εντείνει τις προσπάθειες να το αντλήσει, είτε η μεταφορά στην Ευρώπη, καθώς η ισραηλινή εγχώρια αγορά καλύπτεται από το τεμάχιο Ταμάρ.
«Εξαρτάται από την Ελλάδα και την Κύπρο πώς θα επωφεληθούν από αυτές τις ευκαιρίες», κατέληξε.
Ο Διευθύνων Σύμβουλος της Cyprus Natural Hydrocarbons Company Ltd, Χαράλαμπος Έλληνας, ανέφερε ότι η Κύπρος πρέπει να διατηρήσει ανοικτές όλες τις επιλογές της σε σχέση με την ανάπτυξη του φυσικού της αερίου και να αναπτύξει σχέδιο Β και Γ, λόγω της ολοένα μειωμένης τιμής του φυσικού αερίου.
«Η BG για να αγοράσει φυσικό αέριο πρέπει να έχει αγοραστές για να το στείλει και οι τιμές δεν βοηθούν», σημείωσε. Πρόσθεσε ότι μια από τις μελέτες βιωσιμότητας έδειξε ότι η μεταφορά φυσικού αερίου από την Κύπρο στην Αίγυπτο θα κοστίσει 6-7 δολάρια, όταν η Ευρώπη αγοράζει αυτή τη στιγμή από την Gazprom σε μια τιμή γύρω στα 5 δολάρια.
Ανέφερε ακόμα ότι η Κύπρος θα έπρεπε να ξανασκεφτεί το θέμα της αξιοποίησης του αερίου της με συμπιεσμένο φυσικό αέριο, ώστε να πετύχει πιο ανταγωνιστικές τιμές, κάτι που - όπως είπε - θα πρέπει να ξανασκεφτεί και το Ισραήλ για το Λεβιάθαν.
«Βάλαμε όλα τα αυγά σε ένα καλάθι που λέγετε Αίγυπτος, κάτι που με ανησυχεί όχι μόνο λόγω τιμών αλλά και λόγω των μεγάλων αποθεμάτων φυσικού αερίου που έχει, τα οποία θα αρχίσουν να αναπτύσσονται τα επόμενα λίγα χρόνια», πρόσθεσε.
Είπε επίσης ότι η πρόσφατη απόφαση για τερματισμό των συζητήσεων μεταξύ Ισραήλ και Αιγύπτου περιπλέκει την εικόνα για την περιοχή. Συμπλήρωσε ότι υπάρχουν υπό εξέλιξη διαπραγματεύσεις με την Τουρκία και το Ισραήλ για το θέμα του φυσικού αερίου. Αυτή τη στιγμή είπε η Τουρκία έχει ανάγκη από 10-12 bcm και κοιτάζει για εναλλακτικές πηγές για να μειώσει εξάρτηση από τη Ρωσία. Ήδη, ανέφερε, έχει απευθυνθεί στο Κατάρ και το Κουρδιστάν, ενώ μετά τη λύση του Κυπριακού θα ήταν ευπρόσδεκτες όποιες ποσότητες από την Κύπρο και το Ισραήλ.
Ανέλυσε επίσης πώς η μειωμένη τιμή του πετρελαίου και η ανάπτυξη των ΑΠΕ θα πιέσει προς τα κάτω τις τιμές του φυσικού αερίου τα επόμενα χρόνια.
Όπως είπε, οι επενδύσεις των εταιρειών θα γίνονται πλέον σε έργα χωρίς ρίσκο λόγω των χαμηλών τιμών του πετρελαίου που αναμένεται να διατηρηθούν μέχρι το 2020. Είπε ότι τις τιμές συμπιέζει και η αύξηση στις παραγόμενες ποσότητες φυσικού αερίου κυρίως από την Αυστραλία και τις ΗΠΑ.
Είπε τέλος ότι η ανάπτυξη του φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου θα πρέπει να αντιμετωπίσει αργά ή γρήγορα τις εμπορικές πραγματικότητες, ενώ υπάρχει ανάγκη τα σχέδια ανάπτυξης να αναδιαμορφώνονται συνεχώς.
Από την πλευρά του, ο πρώην Διευθυντής της Υπηρεσίας Ενέργειας, Σόλων Κασίνης, είπε πως η γειτνίαση του κοιτάσματος Ζορ με την κυπριακή ΑΟΖ είναι πολύ υποσχόμενη. «Φαίνεται ότι θα είμαστε μεταξύ των παικτών – κλειδιών στην περιοχή μετά την ανακάλυψη του Ζορ», είπε.
Εξέφρασε τέλος την ελπίδα να υπάρχει σημαντική ανακάλυψη από τη γεώτρηση της γαλλικής Total στο τεμάχιο 11 εντός του 2016.
ΚΥΠΕ
Είπε επίσης ότι τα σχέδια της Αιγύπτου για το κοίτασμα Ζορ είναι να καλύψει την εσωτερική αγορά και όχι να εξυπηρετήσει τα συμβόλαια για εξαγωγές, επισημαίνοντας ότι τα τερματικά υγροποίησης στην Αίγυπτο της ΒG και στη Νταμιέττα είναι δυνητικοί αγοραστές του κυπριακού φυσικού αερίου. Σημείωσε ότι υπάρχουν πιθανοί αγοραστές που μεταπωλούν στην εγχώρια αγορά. Η συμφωνία που θα προκύψει, εξήγησε, θα εξαρτηθεί από παραμέτρους όπως οι ποσότητες, οι τιμές και οι εγγυήσεις που θα δοθούν.
Ανέφερε ακόμα ότι η ανακάλυψη του Ζορ στην Αίγυπτο μπορεί να θεωρηθεί ανταγωνισμός αλλά και ευκαιρία για συνέργειες στην περιοχή. Όπως είπε η κοινή ανάπτυξη κοιτασμάτων θα δημιουργήσει οικονομίες κλίμακας, μείωση του κόστους και θα αυξήσει τα κέρδη. Επίσης, ανέφερε, θα ωθήσει τις χώρες να συνεργαστούν, θα δημιουργήσει εμπιστοσύνη και θα προσελκύσει υψηλού επιπέδου διεθνείς επιχειρήσεις στην περιοχή και θα συμβάλει στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης ώστε η ΕΕ να στηρίξει τις δραστηριότητες της Κύπρου στην περιοχή και τον πολιτικό διάλογο.
Ο λεπτομερής σχεδιασμός για την ανάπτυξη του «Αφροδίτη», συνέχισε, προγραμματίζεται εντός 2017 και η πρώτη παραγωγή υπολογίζεται το 2020.
Αισιόδοξος ότι η Κύπρος διαθέτει ανάλογες γεωλογικές δομές όπως αυτές στις οποίες ανακαλύφθηκε το γιγαντιαίο κοίτασμα Ζορ, παρουσιάστηκε ο γεωλόγος πετρελαίου Κωνσταντίνος Νικολάου, τονίζοντας πως το Ζορ άνοιξε το δρόμο για νέες έρευνες στην περιοχή.
«Εγώ ως ερευνητής με αυτή την ανακάλυψη άρχισα να χαμογελώ. Ανοίγεται μεγάλη προοπτική για την Κύπρο, δεν λέω ότι θα είναι όλα Ζορ ή μικρά Ζοράκια αλλά θα αποδεχθούν από τη γεώτρηση», ανέφερε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε: «Υπάρχουν οι πιθανότητες να βρούμε και τα δικά μας Ζορ στην περιοχή, μπορεί να μην είναι τόσο μεγάλα».
Ο κ. Νικολάου εξήγησε ότι η ανακάλυψη του Ζορ έγινε μετά την αλλαγή στο γεωλογικό μοντέλο από την ΕΝΙ η οποία έψαξε σε υφάλους αντί της μέχρι τώρα ακολουθητέας πρακτικής της γεώτρησης σε αμμώδεις περιοχές με πετρώματα. Υπενθύμισε δε ότι στην περιοχή που πραγματοποίησε τη γεώτρηση η ΕΝΙ (τεμάχιο Σορούκ) ενεργούσε για 20 χρόνια η Σελ, η οποία δεν βρήκε τίποτα.
Είπε ακόμη ότι τέτοιες δομές υπάρχουν και περιμετρικά του όρους Ερατοσθένη, στην κυπριακή ΑΟΖ.
«Πρέπει να αισιοδοξούμε όσον αφορά το πετρελαιογεωλογικό κομμάτι ότι μπορεί να έχουμε και άλλα κοιτάσματα μετά την ανακάλυψη του Ζορ», είπε, για να προσθέσει πως όλα τα τεμάχια που σχετίζονται με τον Ερατοσθένη έχουν αποκτήσει μεγάλο ενδιαφέρον.
Επεσήμανε εξάλλου πως το τεμάχιο Λεβιάθαν (22 tcf) παρουσιάζει πρόβλημα εμπορικοποίησης μετά την ανακάλυψη του Ζορ.
«Το Λεβιάθαν φαίνεται να είναι ορφανό, αφού το πρόλαβε το Ζορ. Το Λεβιάθαν πρέπει να βρει άλλες αγορές για να εμπορικοποιηθεί», είπε, προσθέτοντας ότι η επιλογή για το Ισραήλ είναι είτε η Τουρκία η οποία εντείνει τις προσπάθειες να το αντλήσει, είτε η μεταφορά στην Ευρώπη, καθώς η ισραηλινή εγχώρια αγορά καλύπτεται από το τεμάχιο Ταμάρ.
«Εξαρτάται από την Ελλάδα και την Κύπρο πώς θα επωφεληθούν από αυτές τις ευκαιρίες», κατέληξε.
Ο Διευθύνων Σύμβουλος της Cyprus Natural Hydrocarbons Company Ltd, Χαράλαμπος Έλληνας, ανέφερε ότι η Κύπρος πρέπει να διατηρήσει ανοικτές όλες τις επιλογές της σε σχέση με την ανάπτυξη του φυσικού της αερίου και να αναπτύξει σχέδιο Β και Γ, λόγω της ολοένα μειωμένης τιμής του φυσικού αερίου.
«Η BG για να αγοράσει φυσικό αέριο πρέπει να έχει αγοραστές για να το στείλει και οι τιμές δεν βοηθούν», σημείωσε. Πρόσθεσε ότι μια από τις μελέτες βιωσιμότητας έδειξε ότι η μεταφορά φυσικού αερίου από την Κύπρο στην Αίγυπτο θα κοστίσει 6-7 δολάρια, όταν η Ευρώπη αγοράζει αυτή τη στιγμή από την Gazprom σε μια τιμή γύρω στα 5 δολάρια.
Ανέφερε ακόμα ότι η Κύπρος θα έπρεπε να ξανασκεφτεί το θέμα της αξιοποίησης του αερίου της με συμπιεσμένο φυσικό αέριο, ώστε να πετύχει πιο ανταγωνιστικές τιμές, κάτι που - όπως είπε - θα πρέπει να ξανασκεφτεί και το Ισραήλ για το Λεβιάθαν.
«Βάλαμε όλα τα αυγά σε ένα καλάθι που λέγετε Αίγυπτος, κάτι που με ανησυχεί όχι μόνο λόγω τιμών αλλά και λόγω των μεγάλων αποθεμάτων φυσικού αερίου που έχει, τα οποία θα αρχίσουν να αναπτύσσονται τα επόμενα λίγα χρόνια», πρόσθεσε.
Είπε επίσης ότι η πρόσφατη απόφαση για τερματισμό των συζητήσεων μεταξύ Ισραήλ και Αιγύπτου περιπλέκει την εικόνα για την περιοχή. Συμπλήρωσε ότι υπάρχουν υπό εξέλιξη διαπραγματεύσεις με την Τουρκία και το Ισραήλ για το θέμα του φυσικού αερίου. Αυτή τη στιγμή είπε η Τουρκία έχει ανάγκη από 10-12 bcm και κοιτάζει για εναλλακτικές πηγές για να μειώσει εξάρτηση από τη Ρωσία. Ήδη, ανέφερε, έχει απευθυνθεί στο Κατάρ και το Κουρδιστάν, ενώ μετά τη λύση του Κυπριακού θα ήταν ευπρόσδεκτες όποιες ποσότητες από την Κύπρο και το Ισραήλ.
Ανέλυσε επίσης πώς η μειωμένη τιμή του πετρελαίου και η ανάπτυξη των ΑΠΕ θα πιέσει προς τα κάτω τις τιμές του φυσικού αερίου τα επόμενα χρόνια.
Όπως είπε, οι επενδύσεις των εταιρειών θα γίνονται πλέον σε έργα χωρίς ρίσκο λόγω των χαμηλών τιμών του πετρελαίου που αναμένεται να διατηρηθούν μέχρι το 2020. Είπε ότι τις τιμές συμπιέζει και η αύξηση στις παραγόμενες ποσότητες φυσικού αερίου κυρίως από την Αυστραλία και τις ΗΠΑ.
Είπε τέλος ότι η ανάπτυξη του φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου θα πρέπει να αντιμετωπίσει αργά ή γρήγορα τις εμπορικές πραγματικότητες, ενώ υπάρχει ανάγκη τα σχέδια ανάπτυξης να αναδιαμορφώνονται συνεχώς.
Από την πλευρά του, ο πρώην Διευθυντής της Υπηρεσίας Ενέργειας, Σόλων Κασίνης, είπε πως η γειτνίαση του κοιτάσματος Ζορ με την κυπριακή ΑΟΖ είναι πολύ υποσχόμενη. «Φαίνεται ότι θα είμαστε μεταξύ των παικτών – κλειδιών στην περιοχή μετά την ανακάλυψη του Ζορ», είπε.
Εξέφρασε τέλος την ελπίδα να υπάρχει σημαντική ανακάλυψη από τη γεώτρηση της γαλλικής Total στο τεμάχιο 11 εντός του 2016.
ΚΥΠΕ
![Altamira22](https://reporter.com.cy/media/documents/Altamira22.png)